Φορολογική αντιμετώπιση φοιτητικής κατοικίας, τόκων συνδικαιούχων και αντικειμενικής δαπάνης φιλοξενίας
Απ. Αλωνιάτης - Editorial Περιοδικού Prosvasis, Τεύχος 507
Σήμερα θα ασχοληθούμε με διάφορα ερωτήματα που μας έχουν τεθεί αυτές τις ημέρες, σχετικά με την υποβολή των φορολογικών δηλώσεων.
Α. Φοιτητική κατοικία σε άλλη πόλη από αυτή που κατοικεί η οικογένεια
Το Υπουργείο Οικονομικών έχει πάρει εδώ και πέντε χρόνια θέση στο θέμα της φοιτητικής
κατοικίας, η οποία βρίσκετε σε άλλη πόλη από αυτή που κατοικούν οι γονείς των φοιτητών. Από
την εφαρμογή των αντικειμενικών δαπανών και μετά, που καθιερώθηκαν με τον Ν.3842/2010,
το Υπουργείο θεωρεί ότι ο φοιτητής σε κάθε περίπτωση θεωρείται φιλοξενούμενος των γονέων
του και το σπίτι που ενοικιάζει στην άλλη πόλη, ακόμη και αν αυτό έχει ενοικιαστεί στο όνομα
του φοιτητή και όχι του γονέα, θεωρείται δευτερεύουσα κατοικία του γονέα και δηλώνεται στον
πίνακα 5.1 του Εντύπου Ε1.
Βέβαια, αν το εισόδημα του φοιτητή προέρχεται από επιχειρηματική δραστηριότητα και έδρα
έχει δηλωθεί το ενοικιαζόμενο διαμέρισμα στην άλλη πόλη και ο φοιτητής φορολογείται στην
εκεί ΔΟΥ, τότε το διαμέρισμα θεωρείται επαγγελματική έδρα της εμπορικής δραστηριότητας και
πρέπει να δηλωθεί μόνο από τον φοιτητή, ανεξαρτήτως εισοδήματος.
Β. Αντιμετώπιση τόκων κοινών λογαριασμών
Είναι γνωστό ότι ο Ν.4172/2013, για την υποβολή φορολογικής δήλωσης, απαιτεί, οι υπόχρεοι,
πέρα από το να έχουν ηλικία πάνω από 18 έτη, να έχουν και πραγματικό εισόδημα στην Ελλάδα.
Η ίδια υποχρέωση υπάρχει και για τους κατοίκους εξωτερικού.
Τι γίνεται όμως αν το πραγματικό εισόδημα προέρχεται από τόκους κοινού λογαριασμού;
Σύμφωνα με τη θέση που έχει πάρει η Διοίκηση, οι τόκοι δηλώνονται από τον κύριο του λογα-
ριασμού και όχι από όλους τους συνδικαιούχους του τραπεζικού λογαριασμού, δηλαδή εξετάζεται σε κάθε περίπτωση το πραγματικό γεγονός.
Να υπενθυμίσουμε ότι σύμφωνα με τις οδηγίες που έχουν δοθεί από το Υπουργείο, και ισχύουν
και σήμερα παρά την αλλαγή του νόμου από την 1.1.2014 με την κατάργηση του Ν.2238/1994
και την εφαρμογή του Ν.4172/2013, το ποιος θα εμφανίσει τους τόκους καταθέσεων είναι θέμα
πραγματικό.
Παραθέτουμε και την σχετική διοικητική θέση του Υπουργείου.
«Έγγραφο Υπ. Οικονομικών 1105231/Δ12/Α/22.7.2011
Απαντώντας στη σχετική αίτησή σας, αναφορικά με το πιο πάνω θέμα, σας γνωρίζουμε τα ακόλουθα:
1. Με τα υπ’ αριθ. 1025717/557/Α0012/6.5.1996, 1080362/1634/Α0012/30.6.1996, 1052802/895/
Α0012/4.6.1999, 1075223/147Β/Α0012/7.8.2009 έγγραφά μας, έχει γίνει δεκτό ότι σε περίπτωση τρα-πεζικού λογαριασμού κατάθεσης μετρητών σε ονόματα καταθετών περισσότερα του ενός, το ποσό
των τόκων μετά την αφαίρεση του φόρου, καταρχήν μερίζεται ισομερώς μεταξύ των καταθετών και
του κοινού λογαριασμού. Ο προϊστάμενος της αρμόδιας ΔΟΥ έχει την εξελεγκτική εξουσία να ερευνά
τα πραγματικά περιστατικά και να προσδιορίζει με άλλη βάση το ποσό των τόκων που αναλογεί σε
κάθε συνδικαιούχο του κοινού λογαριασμού.
2. Επίσης με την υπ’ αριθ. 109465/1132/80012/ΠΟΛ.1124/25.11.2004 διαταγή μας, έγινε δεκτό ότι
σε περίπτωση κοινού λογαριασμού, το ποσό καταρχήν επιμερίζεται μεταξύ των συνδικαιούχων, ακό-
μη και των ανηλίκων, χωρίς να εξετάζεται αν υπάρχει θέμα γονικής παροχής ή δωρεάς.
3. Περαιτέρω, σύμφωνα με τις υπ’ αριθ. 1088561/1377/Α0012/24.9.1999 και 1022721/29/
Α0012/12.3.2002 διαταγές, σε περίπτωση που από πρόσθετα στοιχεία που προσκομιστούν προκύπτει
ότι το ποσό της κατάθεσης των συνδικαιούχων προέρχεται από εισοδήματα του ενός εξ’ αυτών, τότε
μπορεί να χρησιμοποιήσει το εισόδημα μόνο ο ίδιος.
4. Μετά από όσα αναφέρθηκαν πιο πάνω, προκύπτει ότι ο φορολογούμενος φέρει το βάρος της
απόδειξης της προέλευσης των κατατιθέμενων κεφαλαίων στην τράπεζα και ο έλεγχος των πραγματι-
κών περιστατικών ανάγεται στην εξελεγκτική εξουσία της αρμόδιας ΔΟΥ».
Σύμφωνα λοιπόν με τη θέση αυτή της Διοίκησης, αν ένας φοιτητής έχει μόνο εισόδημα από
τόκους που προέρχονται από κοινό λογαριασμό με τους γονείς του, τότε οι τόκοι αυτοί θα δηλω-
θούν από τον πατέρα ή την μητέρα που είναι συνδικαιούχοι του λογαριασμού και ο φοιτητής, αν
δεν έχει άλλο εισόδημα, δεν είναι υπόχρεος στην υποβολή φορολογικής δήλωσης.
Γ. Ποιος έχει την αντικειμενική δαπάνη διαβίωσης σε περίπτωση φιλοξενίας
Για μια ακόμη φορά θέλουμε να σχολιάσουμε ορισμένα θέματα που αφορούν στη φιλοξενία
και την αντικειμενική δαπάνη διαβίωσης που αφορά στην κατοικία.
Έχουμε γράψει αρκετές φορές ότι βασική αρχή της αντικειμενικής δαπάνης κατοικίας, είναι ότι
την δαπάνη την έχει όποιος κάνει χρήση της συγκεκριμένης κατοικίας, είτε αυτή είναι ιδιόκτητη,
είτε είναι μισθωμένη.
Όποιος λοιπόν δηλώνει φιλοξενούμενος, δεν έχει την αντικειμενική δαπάνη κατοικίας. Εδώ θα
πρέπει να σημειώσουμε και μερικά ακόμη στοιχεία.
α) Φιλοξενία κάνουμε μόνο στην κύρια κατοικίας μας και όχι σε όποιο ακίνητο χρησιμοποιούμε.
β) Στις δευτερεύουσες κατοικίες δεν κάνουμε φιλοξενία. Η χρήση της από κάποιον άλλον, έστω
και για μικρό χρονικό διάστημα, αποτελεί δωρεάν παραχώρηση και αν δεν είναι σε γονείς ή παι-
διά, πρέπει να υπολογίσουμε τεκμαρτό ενοίκιο στο Έντυπο Ε2, το οποίο θα μεταφέρουμε στους
σχετικούς κωδικούς που αφορούν το εισόδημα από ακίνητα.
Απ. Αλωνιάτης
Editorial Περιοδικού Prosvasis, Τεύχος 507
www.prosvasis.com
